कॅन्सर उपचार व काळजी: मूलभूत माहिती, सोप्या शब्दांत.
कॅन्सरचे रिपोर्ट्स, उपचारांचे दुष्परिणाम आणि उपचारांदरम्यानची रोजची काळजी यांविषयी एक छोटी मार्गदर्शिका. ही केवळ सर्वसाधारण माहिती आहे, आणि नेहमी तुमच्या ऑन्कोलॉजिस्टच्या सोबतीनेच.
कॅन्सरचा रिपोर्ट, सोप्या शब्दांत.
रिपोर्ट्समध्ये सर्वात जास्त दिसणारे शब्द, आणि त्यांचा अर्थ.
बायोप्सी रिपोर्ट
ऊतीचा (टिश्यूचा) एक छोटा तुकडा मायक्रोस्कोपखाली तपासला जातो. त्यावरून कॅन्सर आहे की नाही आणि तो कोणत्या प्रकारचा आहे, हे निश्चित होते.
स्टेज (टप्पा)
कॅन्सर किती मोठा आहे आणि तो पसरला आहे का. तो संख्येने (0 ते IV) किंवा T, N आणि M या अक्षरांनी लिहिला जातो.
ग्रेड
कॅन्सरच्या पेशी सामान्य पेशींपेक्षा किती वेगळ्या दिसतात. जास्त ग्रेड म्हणजे सहसा वेगाने वाढणाऱ्या पेशी.
रक्तपेशींची संख्या (CBC)
हिमोग्लोबिन, पांढऱ्या पेशी आणि प्लेटलेट्स. प्रत्येक सायकलपूर्वी त्या तपासल्या जातात, कारण उपचारांमुळे त्या कमी होऊ शकतात.
ट्यूमर मार्कर्स
काही कॅन्सर असे पदार्थ सोडतात जे रक्तात दिसून येतात. डॉक्टर काळानुसार त्यांचा कल (ट्रेंड) पाहतात; एकच मूल्य म्हणजे निदान नव्हे.
स्कॅन्स
CT, MRI, PET-CT आणि अल्ट्रासाउंड यांतून कॅन्सर कुठे आहे आणि उपचारांना तो कसा प्रतिसाद देत आहे, हे दिसते.
एकच मूल्य म्हणजे निदान नव्हे. तुमचे ऑन्कोलॉजिस्ट संपूर्ण रिपोर्ट वाचतात.
कॅन्सरचे स्टेजिंग कसे केले जाते.
बहुतेक घन (सॉलिड) कॅन्सरचे स्टेजिंग TNM पद्धतीने केले जाते: T म्हणजे मुख्य गाठ (ट्यूमर), N म्हणजे जवळच्या लसिका ग्रंथी (लिम्फ नोड्स) आणि M म्हणजे शरीराच्या दूरच्या भागांपर्यंत झालेला प्रसार.
असामान्य पेशी जागीच
असामान्य पेशी जवळच्या ऊतींमध्ये पसरलेल्या नाहीत.
एकाच भागात कॅन्सर
जास्त संख्या म्हणजे मोठी गाठ, किंवा जवळच्या ऊतींमध्ये वा लसिका ग्रंथींमध्ये झालेला प्रसार.
दूरच्या भागांपर्यंत प्रसार
कॅन्सर इतर अवयवांमध्ये किंवा शरीराच्या दूरच्या भागांमध्ये पसरला आहे.
तुमच्या स्टेजचा तुमच्यासाठी काय अर्थ आहे, हे तुमचे ऑन्कोलॉजिस्ट समजावून सांगतात. स्रोत: U.S. National Cancer Institute, “Cancer Staging”.
उपचारांचे सामान्य दुष्परिणाम.
केमोथेरपी, रेडिएशन आणि शस्त्रक्रिया यांचा परिणाम प्रत्येकावर वेगवेगळा होतो. कोणताही दुष्परिणाम जाणवल्यास तुमच्या ऑन्कोलॉजी टीमला सांगा; त्यांपैकी बरेच कमी करता येतात.
थकवा
विश्रांती घेऊनही न जाणारा थकवा हा सर्वात सामान्य दुष्परिणाम आहे.
मळमळ आणि उलट्या
तुमच्या ऑन्कोलॉजी टीमने दिलेली औषधे त्या टाळू किंवा कमी करू शकतात.
तोंडातील फोड
तोंड दुखणे किंवा चवीत बदल यांमुळे खाणे कठीण होऊ शकते.
रक्तपेशींची कमी संख्या
पांढऱ्या पेशी कमी झाल्यास संसर्गाचा धोका वाढतो; प्लेटलेट्स कमी झाल्यास रक्तस्राव होऊ शकतो किंवा अंगावर काळे-निळे डाग पडू शकतात.
भूक आणि वजन
उपचारांदरम्यान भूक अनेकदा कमी होते, आणि वजन घटू शकते.
केस आणि त्वचा
काही उपचारांमुळे केस गळतात किंवा त्वचेत बदल होतात; हे सहसा उपचार संपल्यानंतर सुधारतात.
केमोथेरपीदरम्यान येणारा ताप गंभीर असू शकतो. तुमचे तापमान 38 °C (100.4 °F) किंवा त्याहून जास्त असल्यास, ताबडतोब तुमच्या ऑन्कोलॉजी टीमला फोन करा किंवा जवळच्या रुग्णालयात जा.
स्रोत: U.S. National Cancer Institute, “Side Effects of Cancer Treatment”.

उपचारांदरम्यानचा आहार.
चांगले पोषण शरीराला उपचारांचा सामना करण्यास मदत करते. अनेक रुग्णांना उपयोगी वाटणाऱ्या काही सोप्या गोष्टी:
- तीन मोठ्या जेवणांऐवजी, दर दोन ते तीन तासांनी थोडे थोडे जेवण
- प्रत्येक जेवणात थोडी प्रथिने: डाळ, दही, पनीर, अंडी किंवा मोड आलेली कडधान्ये
- दिवसभर भरपूर पाणी व द्रवपदार्थ
- ताजे शिजवलेले अन्न, आणि नीट धुतलेली फळे, विशेषतः रक्तपेशींची संख्या कमी असताना
तुमच्यासाठी काय योग्य आहे, हे तुमची ऑन्कोलॉजी टीम किंवा आहारतज्ज्ञ ठरवतात.
उपचारांदरम्यान वनौषधी आणि सप्लिमेंट्स.
तुम्ही घेत असलेल्या सर्व गोष्टींबद्दल तुमच्या ऑन्कोलॉजिस्टना सांगा, यात आयुर्वेदिक औषधे, वनौषधी, घरगुती उपाय आणि सप्लिमेंट्स यांचाही समावेश आहे. यांपैकी काहींची केमोथेरपीशी परस्परक्रिया (इंटरॅक्शन) होऊ शकते किंवा त्यांमुळे रक्तचाचण्यांचे निकाल बदलू शकतात.
धोकादायक
- ऑन्कोलॉजिस्टना न सांगता, कोणाच्या तरी सल्ल्यावरून सुरू केलेल्या वनौषधी किंवा चूर्णे
- दुसरे काहीतरी करून पाहण्यासाठी उपचार थांबवणे किंवा पुढे ढकलणे
- लेबल नसलेली किंवा घटक माहीत नसलेली उत्पादने
अधिक सुरक्षित
- तुम्ही घेत असलेल्या सर्व गोष्टींची संपूर्ण यादी, तुमच्या ऑन्कोलॉजिस्टना दिलेली
- तुमच्या उपचारांचा विचार करून डॉक्टरांनी निवडलेली आणि वेळ ठरवलेली कोणतीही आयुर्वेदिक काळजी
- तुमचे ऑन्कोलॉजी उपचार अगदी लिहून दिल्याप्रमाणेच सुरू राहणे
तुमच्या ऑन्कोलॉजिस्टना विचारायचे प्रश्न.
- 1
माझा कॅन्सर कोणत्या प्रकारचा आणि कोणत्या स्टेजचा आहे?
आणि माझ्या उपचारांसाठी त्याचा काय अर्थ आहे?
- 2
माझ्या उपचारांचे उद्दिष्ट काय आहे?
कोणते उपचार ठरवले आहेत, आणि कोणत्या क्रमाने?
- 3
मला कोणते दुष्परिणाम होऊ शकतात?
आणि टीमला कधी फोन करावा किंवा रुग्णालयात कधी जावे?
- 4
मला कोणत्या चाचण्या कराव्या लागतील, आणि किती वेळा?
रक्तपेशींची संख्या, स्कॅन्स किंवा ट्यूमर मार्कर्स.
- 5
मी काय खावे, आणि काही पूर्णपणे टाळायचे आहे का?
वनौषधी, सप्लिमेंट्स आणि इतर औषधांसह.
रिपोर्ट समजत नाही? आमच्या कॅन्सर केअर टीमशी बोला.
आम्हाला WhatsApp वर मेसेज करा किंवा क्लिनिकला फोन करा. आम्ही पुढची पायरी समजावून सांगू आणि तुमची सल्लामसलत बुक करू.
तुमची सल्लामसलत बुक करा.
चार छोट्या प्रश्नांची उत्तरे द्या. आमची कॅन्सर केअर टीम तुम्हाला परत फोन करून तुमची सल्लामसलत बुक करते.
- तुमचे रिपोर्ट्स तुमच्यासोबत बसून समजावले जातात
- तुमच्या ऑन्कोलॉजिस्टच्या सोबतीने, त्यांच्याऐवजी कधीही नाही
- क्लिनिकमध्ये किंवा संपूर्ण भारतात ऑनलाइन
